Home > Ethiek, Internationale Samenwerking, Moraal, Politiek > Wordt het ooit wat met Afrika ?

Wordt het ooit wat met Afrika ?

In de vijftiger jaren was Kenia net zo rijk als Korea en China.  De ontwikkeling van Kenia is enorm achtergebleven op Zuid-Korea, en dan behoort Kenia nog tot de koplopers in Afrika.  Waarom blijft Afrika zo achter ? 

De enorme zee van boeken en artikelen over dit probleem behandelen allemaal verschillende aspecten, meestal van materiële aard.  Dan wordt vervolgens gesproken over bad-governance, corruptie, verspreiding van wapens, droogte, etc., etc..  En over de poverty-trap waar men uít zou moeten kunnen komen (Jeffrey Sachs).  Of over de aid-curse omdat het geven van hulp corrumpeert.  Dat laatste is vast wel waar, maar stellen dat Afrika verder was geweest zonder onze hulp is onzin.  Easterly met “the white man’s burden” raakt wel aan een aantal aspecten zoals het probleem van willekeurige koloniale grenzen, zodat stammenconflicten zijn ingebouwd in de huidige staten. 

De basis van de westerse welvaart is gelegd in de Verlichting.  Rond 1750 is een vrijheid van denken ontstaan die is ons beeld van de mens fundamenteel heeft veranderd, en waarbij mensen in principe gelijk zijn.  Deze fundamentele verandering heeft geleid tot democratie, vrijheid van meningsuiting, scheiding van kerk en staat, scheiding der machten waarbij de rechterlijke macht onafhankelijk is geworden en burgers zijn beschermd tegen de staat, enzovoorts, enzovoorts.  De vrijheid van denken heeft een enorme ruimte gecreëerd voor vrije wetenschapsbeoefening.  Dat heeft geresulteerd in de industriële revolutie en later in educatieve ontwikkeling; “gelijke kansen”.  Maar vóór de verlichting was er al een brede ethiek (de tien geboden), het schrift en de boekdrukkunst, het wiel, het gebruik van lastdieren welke de productiviteit van landbouw en handel mogelijk maakt, en begrip van eigendom zoals grond. 

Korea en China waren rond 1800 praktisch even ontwikkeld als Europa.  In China is duizenden jaren geleden een grote cultuur ontstaan.  Men heeft daar het schrift uitgevonden, kon legers organiseren en grote bouwwerken realiseren.  China was een bijzonder hoog ontwikkeld land dat achterop is geraakt, en is nu bezig aan een inhaalslag.  Voor Korea, India en Vietnam geldt grotendeels hetzelfde. Voor Latijns Amerika geldt dat eigenlijk ook wel, alhoewel de uitgangssituatie daar fundamenteel anders is door de grote instroom van Europeanen gedurende de koloniale tijd.  

De mens komt uit Oost-Afrika en is vandaar over de wereld gezworven.  Maar in Afrika is geen enkele ontwikkeling ontstaan.  Het schrift is er niet uitgevonden, het wiel is er niet uitgevonden, en zelfs het gebruik van lastdieren is niet ontstaan.  In Rwanda wordt op precies dezelfde wijze landbouw bedreven als 2000 jaar geleden, gebaseerd op menskracht.  Afrikanen leven met de natuur in familie en stamverbanden.  Veel Afrikanen geloven in de kracht van heksen, net zoals Europeanen 400 jaar geleden.  Wij bonden van verdachte vrouwen de handen op de rug en gooiden ze in het water, om te kijken of ze konden drijven.

Dus als Afrika “achterblijft” door redenen van bad-governance en corruptie, dan moeten we ons afvragen waarom er zo veel corruptie is.  Waarom is er zo veel “bad-governance” en “corruptie” naar onze maatstaven, die overigens al weer een beetje anders zijn dan die van Italianen, Russen en Chinezen. 

Wij hebben er duizenden jaren over gedaan om stabiele staten op te bouwen, en om Europa tot een democratisch continent te maken met vrijheid, welvaart en rechtszekerheid.  Feitelijk is dat pas zestig jaar geleden gerealiseerd in West-Europa, en twintig jaar geleden in de rest van Europa.  Afrika is daar pas enige tientallen jaren mee bezig. 

Afrikanen die een machtpositie verwerven hebben een ethiek en attitude die niet lijkt op onze waarden en normen, maar die omt vanuit de waarden en normen die vigeren in het leven in de natuur.  Met als basis dat je trouw bent aan je familie en je stam, en elkaar helpt.  Dat zijn positieve waarden die noodzakelijk zijn om te overleven in de natuur.  Met een “staatsinrichting” van stamoudsten en wijzen.  Een Afrikaan ziet het verschil tussen hemzelf en zijn functie nauwelijks.  Dat is logisch als je leeft in stamverbanden.  Dus geen scheiding der machten.  Er was geen rechtspraak op basis van geschreven wetten, dus je kunt ook geen onafhankelijke rechtspraak hebben.  Dat is allemaal heel erg nieuw. 

Afrikaanse staten hebben ook niet de basis aan menselijke kwaliteit die nodig is voor een snellere opbouw.  Het analfabetisme is enorm teruggelopen de laatste decennia.  In Tanzania gaat 75% van de kinderen naar de lagere school, 6% naar de middelbare school, en 3% naar vervolgonderwijs. Het bestrijden van analfabetisme wordt afgedwongen door ons, de donoren, want dat is sociaal. Maar daar kun je geen economie op bouwen.  

De ontwikkeling van Afrika gaat veel harder dan van welk continent ook.  Dat komt omdat Afrika zich kan spiegelen aan Europa, en gebruik kan maken van de beschikbare technologieën.  Maar het opbouwen van een samenleving zoals “wij” die kennen zal zeker nog vele generaties duren.  De wereld bestaat uit natuurverschijnselen en uit mensen die dingen doen.  Mensen doen dingen vanuit hun kennis en vanuit hun ethiek.  En dat zijn precies de elementen die slechts zeer langzaam veranderen. 

Zeggen dat Afrika achter blijft is niet reëel want je kunt de ontwikkeling van Azië of Latijns- Amerika niet als maatstaf hanteren, en onze verwachtingen al helemaal niet …..

Advertenties
  1. Nog geen reacties
  1. No trackbacks yet.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s